289
Cap. sextum. 185
sed omnia elementa depurata coniungenda
sunt & aequanda perpetuo; quod fieri non
potest, nisi artifex elementa simplicia peni¬
tus cognoscat, antequam eorum diuisionem
& compositionem incipiat, absque quorum
notitia labor omnis artificum cassus. Dici¬
mus itaque in hac arte elementa visibilia &
palpabilia esse humidum & siccum, id est,
aquam & terram, in aqua esse aërem, in ter¬
ra ignem.
Sed vetus est controuersia quod elemen¬
tùm primum & radicale sit in arte, vnde
lementa reliqua originem trahant, Aiij enim
aquam dixerunt, respectu, vt equidem pu¬
to, liquefactionis metallorum, & quia prius¬
quam coagularentur aqua fuerunt: alij vero
terram. Vnde hermes Terra est mater elemen¬
torum, omnia deterra facta sunt, & ad terram
conuertuntur. Et Senior. Terra est mater ele¬
mentorum, & mater colorum, & mater duorum
fumorum, & est totum, & ex ipsa trahitur totum,
quo indigemus in opere. Raim. Lullius. In terra
debes fixare elementa, in quam opus est vt portetur.
fumus auri nostri tanquam ad primum elemen¬
tum, quod est omnium aliorum subiectum & fun¬
damentum. Idem alio loco. Substantia aeru
exiuit à substantia aquae, sicut aquae substantia,
exiuit à substantia terrae. Quare apparet quod à
terra exiuit tota lapidis nostri substantia mirabi¬
lis. Quorum sententiae magis accedo, parùm
enim
M 5
Simplex ele¬
mentum in
arte non
prodest.
Quod ele¬
mentum
primum fac¬
iu arte.