485
COLLECTANEA ARNALDI
tibi in commixtione elixiris, & operare ibi sapienter ut scias
quantum ibi apponere debes, de aqua, de aere, de terra &
de igne. Alioquin si secus feceris, non ualebit opus: quia si
ponas de terra magis uel minus quàm requiritur in elixir:
quod magis poneretur mortificaret animas, quod minus fa¬
ceret eas humidas & non figeretur. Similiter in aqua si plus
uel minus poneretur faceret simile damnum: si plus ponere¬
tur faceret humidum & molle, si minus faceret siccum &
durum. De aere si plus, coloraret nimis, si minus esset non
haberet colorem. Ignis etiam lapidis simile faceret damnum
quia si plus esset combureret, si minus & parum esset non
siccaret totam humiditatem, quam debet desicceare nec cale¬
faceret. Veruntamen ad album non ponas ignem, sed loquor
hic de omnibus elixirijs. Idcirco pondus ubique est notandum.
ne nimiae siccitas aut superfluitas humoris corrumpat, magi¬
sterium, quare fermentum iuxta adequationis incrementum
est semper apponendum, non nulla erroris offensa nocebis, si
ad illud pondus ubique recurras. Quicquid igitur in elixir
est grauius & stabilius per ipsius ponderositatem sibi nomen
terrae usurpat. Non minus quoque fermentum quod cum sul¬
phure coniungitur, terrae nomen assumit: quae uero subleuan¬
tur & euolant aquae & aeris sibi nomen appropriant. Cum
ergo coniugis elementa ut figantur in terra si est ad album,
semper sit de terra plus, qudm de aliquo aliorum elementorum
alioquin terra non figeret spiritum, immo secum euolaret in
fumum, uerum illud fit plus secundum rationem iuxta aequa¬
tionis mensuram, uerbi gratia, si est de aere unum pondus
& dimidium, & de aqua duo pondera, debent de terra
esse tria pondera minus quarta, & terrae fermentum sit ter¬
tantum, quantum est sulphur album, ut si unum pondus fue