Anethum
eiusque
vires.
Beta
Ocymum
basilicum.
Betonica.
Hypericum.
Oleum
hyperici
quomodo
fiat
&
quid
possit.
140
DE
MEDICINA
VETERI
ET
NOVA
quia
amarum
est,
&
acre:
abstergit:
humores
biliosos
per
aluum
&
vrinas
expurgat,
morbóque
regio
auxiliatur,
&
menses
pro¬
uocat.
Quia
autem
leuem
astrictionem
habet,
iecur
&
ventri¬
culum
corroborat:
cibi
fastidium
inflationésque
discutit:
pitui¬
tam
autem
in
ventre
aut
pectore,
&
pulmone
contentam
non
e¬
ducit.
Aliâs
frigidis
&
humidis
affectibus
auxiliatur:
calidis
au¬
tem,
&
febribus
biliosis,
post
concoctionis
notas
exhibendum
esse
Galenus
docet.
CALIDAE
SECVNDO,
SICCAE
PRIMO,
Anethum,
calefacit
secundo
ordine
intenso,
aut
tertio
remis¬
so:
in
oleo
autem
decoctum,
discutit,
dolorem
sedat,
somnum
conciliat,
crudos
minúsque
coctos
humores
concoquit.
Vstum
magis
calefacit,
&
siccat:
eóque
vlceribus
humidis,
mollibusque,
praesertim
naturalium
prodest.
Quae
autem
in
praeputio
sunt
in
ueterata,
cicatrice
obducit.
viride
humidius,
minúsque
calidum
est,
eoque
magis
concoquit,
quàm
siccum:
somnum
inducit:
mi¬
nùs
discutit:
vteri
vitijs
ad
insessus
expetitur.
Beta,
nitrosa
facultate
discutit,
abstergit,
per
nares
purgat:
idque
praestat
magis
alba.
nigra
nonnihil
astringit,
praesertim
e¬
ius
radix.
Cocta
lenius
digerit:
inflammationibus
aduersatur:
succus
aluum
ad
excretionem
extimulat.
Is
etiam
per
clysteres
in¬
iectus,
indurata
alui
excrementa
validè
educit,
vbi
alia
emollien¬
tia
nihil
profuerint.
Ocymum
vulgo
basilicum,
quasi
Regium,
secundo
ordine
quidem,
vt
superiora
calefacit.
verùm
tantum
habet
humoris
ex¬
crementitij,
vt
stomacho
non
conueniat.
Extrinsecus
illitum
con¬
coquit,
discutitque:
naribus
admotum,
cor,
&
cerebrum
iuuat:
ca¬
piti
circundatum
ex
aqua
somnum
parit.
CALIDAE
ET
SICCAE
SECVNDO
Betonica,
subacris
&
amariuscula
est,
incidit,
calculos
renum
frangit:
pulmonem,
pectus,
&
iecur
expurgat:
menses
promouet:
comitialibus
prodest:
rupta
conuulsáque
sanat:
acidum
ructanti¬
bus
confert.
Syrupus
ex
ea
factus,
omnibus
frigidis
affectibus
capitis
praecipuè
valet.
Hypericum,
tenue
est
natura:
menses
&
vrinas
prouocat,
il¬
litum
viride
ad
cicatricem
omnia
perducit
vlcera:
siccum,
contu¬
sumque
si
inspergas,
mollia,
humida,
&
putrida
sanabis.
Oleum
ex
ea
herba
fit
hoc
pacto,
Cacumina
hyperici,
trium
vnciarum
instar
macerentur
in
vino
odorato
per
triduum:
dein¬
de
in
duplici
vase
optimè
obturato
inferuescant:
postea
expri¬
mantur,
abijcianturque
cacumina,
&
rursus
alia,
in
eodem
vino
tridu¬