509
THEORICA.
63
poris in naturam retentiuam & coagula¬
tiuam, & in naturam expulsiuam, & con¬
tentiuam, & digestiuam. Natura attracti¬
ua operatur per calorem & temperatam
siccitatem; natura retentiua per siccitatem,
& temperatam frigiditatem; expulsiua
per humiditatem & temperatum calorem;
& natura digestiua per calorem & tempe¬
ratam humiditatem. Et in illa actione, in
qua materia melius operatur in comple¬
xione ipsius, habes tu eam adiuuare, quia
secundum plus & minus fortitudinis suę
complexionis materia tibi ostendet suam
velocitatem aut tarditatem, vel tempera¬
mentum suę differentię transmutationis,
vnde sui causantur effectus secundarij,
qui tracti sunt de potentia in actum, sicut
sunt ponderositas, leuitas, grauitas, duri¬
ties, mollities, dulce, amarum, album, &
nigrum etc. Scias ergo fili, ad quam virtu¬
tem, ad quam formam debes tuam tracta¬
re materiam, vel ad virtutem appetitiuam,
vel ad virtutem digestiuam, vel ad virtu¬
tem retentiuam, aut ad virtutem expulsi¬
uam. Quia tibi opus est, quòd materia ac¬
cipiat talem informationem per artem co¬
gnitam, & scitam, tali forma, quòd suum
instrumentum ibi sit motum, & bene di¬
rectum