Pagamen¬
tum
tempe¬
ratura,
liga,
aloysatio,
idem,
&c.
DE
MAGISTERIIS.
177
tim
liquefactum
combibatur.
Id
autem
aes
tractabilius
est.
Aes
bombarda¬
rium
conflatur
ex
viginti
aeris
&
vna
plumbi
candidi.
Pagamentum
quod
vocant
aut
species
quaedam
istius
aeris
est,
aut
affinis
mistura,
quae
pro
varijs
monetis
est
varia.
Constat
autem
ex
auro
&
cupro,
vel
argem
&
cupro,
vel
auro
&
argem
vel
auro
argem
&
cupro,
siue
natura
miscuerit
intra
venas,
siue
artifex.
Fit
autem
monetarum
gratia.
Eius
loci
sunt
&
acus
exploratoriae
ad
conticulam,
qua¬
rum
ordines
potissimum
quatuor
recenset
Agricola,
quorum
primus
est
ex
auro
&
argento;
secundus
ex
auro
&
aere,
tertius
ex
auro,
argento
&
aere,
&
hi
ad
caractorum
&
granorum
pondus
miscentur;
quartus
est
ex
argento
&
aere,
vel
ad
12.
denarios
factus,
vel
semuncias
16.
Budelius
ad
vsum
respiciens;
secundum
iungit
quarto,
quem
ratione
ponderum
facit
duplicem.
Primum
omittit.
Tertium
ita
concinnat,
vt
argentum
mistum
subduplo
aeris
ad
aurum
purum
sumat.
Itaque
hic
pro
caractarum
numero
fiunt
acus
24.
in
alijs
12.
aut
16.
Sed
de
his
alibi.
Eiusdem
ordinis
est
aurum
&
argentum
fabrile,
quo
fabri
aurarij
ad
va¬
sa
aliaque
sua
opera
vtuntur,
quanquam
concessum
illis
sit
aliquid
liberalius
vltra
ligam
seu
pedem
monetariorum.
(Est
autem
pes
aurifabrorum
14.
loto¬
num
vel
10.
den.
&
gr.
12.
quod
merum
argentum
negetur
vasis
ita
conuenire.
Itaque
vncia
vna
cupri
vel
plumbi
candidi,
quod
argento
admiscent,
subest.
Pes
moneta¬
riorum
in
florenis
est
14.
lot.
&
16.
gr.
isque
in
argento:
aureorum
Rhenanorum
pes
est
18.
caract.
gr.
6.
ibi
cupri
est
vna
semuncia
cum
gr.
8.
hic
caract.
5.
gr.
6.
seu
cu¬
pri,
seu
cupri
&
argenti,
&c.
de
quibus
consulantur
libri
monetales
&
probatorij.)
Miscetur
&
plumbum
candidum
decima
parte
plumbi
nigri,
quod
est
stannum
fabrile,
vt
vulgò
loquuntur.
Olim
argentarium
plumbum
dictum,
&
tertiarium,
ex
duabus
nigri
&
vna
albi.
Stannarij
pro
sonitu
&
malleatio¬
ne
vasorum
miscent
tricesimam
secundam
partem
cinerei
candido;
vel
ma¬
iorem
quantitatem.
Stannum
aliàs
mistura
est
ex
aere
&
plumbo
candido.
Plinius
ait
incoctile
vocatum
tertia
aeris
addita
plumbo
candido,
cui
postea
&
argentum
addidere
ad
ornamenta.
Ita
speculorum
metallicorum
materia
est
stannum
aere
mistum,
quanquam
fiat
&
ex
argento,
sulphureque
viuo
pa¬
ribus
&
tertia
parte
aeris,
vt
ait
Plinius,
&c.
Item
ex
argenti
duabus
&
vna
plumbi
nigri.
Sunt
qui
omnia
metalla
commiscent,
&
illis
addunt
hydrar¬
gyrum.
(Veluti
septem
planetarum
vires
in
vnum
conciliaturi,
ad
nescio
quae
magica
effecta,
de
quare
Paracelsus.)
Ex
auro,
argento,
aereque
constant
etiam
bracteae
gemmis
substernen¬
dae,
ait
Cardanus,
diuersa
proportione,
vt
quae
carbunculum
sunt
exceptu¬
rae,
ex
aere
cum
vigesima
quarta
auri
fiunt,
&c.
Aes
statuarium
Plinius
mistum
ait
ex
centum
aeris,
&
duodecim
cum
dimidia
plumbi
argentarij:
vel
plumbi
nigri
decem,
argentarij
viginti,
aeris
centum
partibus.
TRA¬
bb
2
Adijciunt
&
regulum
stibij,
quam
marcasitam
vocant,
po¬
tissimum
pro¬
fundis
can¬
tharorum
&
typis
li¬
terarum,
&c.