DE
EXTRACTIS.
275
TRACT.
II.
CAP.
VII.
De
arcano
specifico:
&
primùm
de
tinctura.
ARcanum
specificum
est
extractum
naturae
interioris,
cuiusque
speciei
substantiam
referens
propius,
vt
in
illa
agnosci
queat
Itaque
&
ea
industria
elaborandum
est,
ne
crasis
substantialis
pereat.
Inde
enim
&
specificum
dicitur,
&
dissentit
ab
essentia
quinta,
quae
pro¬
pter
summam
subtilitatem
nobilitatemque
videtur
penè
à
sua
specie
ad
ęthe¬
reorum
classem
defecisse.
At
arcanum
specificum
mistorum
substantiam
formamque
&
differentiam
specificam
ex
corpore
penetrali
productam
ex¬
hibet
propinquius.
Arcanum
specificum
est
duplex:
vnum
formalius
est,
&
appellatur
a¬
strale,
alterum
materialius.
Specificum
formale
est,
quod
speciem
per
formales
proprietates
sal¬
tem
refert.
Licet
itaque
&
materiales
virtutes
concurrant;
formales
tamen
excel¬
lunt,
&
illae
potissimum
elaborando
respiciuntur.
Et
est
Tinctura
&
oleum.
Tinctura
est
arcanum
specificum,
cum
essentia
qualitatibusque
for¬
malibus
etiam
colorem
rei
habens,
vt
in
sui
similem
naturam
tingere
possit.
Haec
si
optimè
elaborata
est,
in
valde
tenui
&
perspicua
substantia
ap¬
paret,
tanquam
esset
aer
perspicuus
quidem,
&
purus,
at
coloratus
certo
modo,
colore
perspicuitatem
non
prohibente.
Itaque
&
sine
sedimento
lon¬
go
tempore
durare
potest.
Neque
verò
tam
colorandi
gratia
petitur,
quàm
efficaciter
ad
sui
natu¬
ram
immutandi,
quantum
dispositio
rei
patitur.
Itaque
in
medicina
pluri¬
mum
ad
valetudinis
restaurationem
&
sanitatem
firmandam
adhibetur,
ita
vt
ob
validam
virtutem
eriam
renouandi
potestatem
habere
dicatur,
cùm
omnia
membra,
sanguinem,
spiritus
&
calorem
reddit
vsu
sui
vegetum
&
valentem.
Modus
extractionis
frequentissimus
est
per
digestionem
in
certo
ali¬
quo
menstruo,
in
quo
infunduntur
ea
quae
tincturam
habent:
quod
si
tin¬
ctum
est
colore
rei,
&
virtutem
cum
essentiali
parte
attraxit,
depletur,
seu
per
inclinationem
vasis
effunditur
tinctus
liquor,
reponiturque
aliud,
quod
item
manec
in
digestione,
vsque
ad
colorem
imbibitum,
&
sic
proceditur,
quousque
tota
tinctura
est
extracta,
relicto
corpore
decolore,
&
vsque
ad
salem,
mortuo.
Depletiones
postea
circulantur
debito
modo,
&
coagulan¬
tur
menstruo
abstracto,
quousque
placet.
Quaedam
enim
ad
siccum
redu¬
cuntur,
quaedam
oleiformi
consistentia
relinquuntur:
interdum,
vbi
men¬
struum
oo
3