241
1. In princi¬
pijs.
10 DE QUINTA CHYM. ESSENTIA.
formam, & artificialia per materiam. artifi¬
cialia enim tantum ab arte formam, mate¬
riam enim sunt mutuata à natura, & usum,
tantum enim deseruiunt, quantum ipsis ho¬
mo utitur, sed quia ars aliquando imitatur
naturales effectus praeexistentes, aliquan¬
do eos qui debebant praeexistere, ideo dica¬
mus duplicem esse artem, alteram naturae
imitatricem, ut quae pingit, & facit statuas,
& haec imitatur naturae effectus praeexisten¬
tes, alteram uerò quae aliquando supplet ea
in quibus natura deficit, ut ars chymica, quae
non imitatur naturae effectus praeexisten¬
tes, sed tales facit quales faceret natura, si
eos faceret. Quomodo nerò naturae & ar¬
tis principia distinguantur, ita debet intel¬
ligi. agens naturale semper, & utrunque, &
eodem modò operatur in passum debitè ap¬
proximatum: agens autem artificiale, cum
ducatur à uoluntate non semper, natura fa¬
cit materiam, ars à natura mutuatur mate¬
riam. Natura est principium 2. Phys. Artis
uerò principium est uoluntas, nam illa ne¬
cessariò agit, & non potest non agere, ars ue¬
liberè, & contingenter, & naturalium prin¬
cipium est intrinsecum, artificialium uerò
extrinsecum ex Arist. 6. metaphys. & ex dif¬
finitione ex Arist. de prompta 2. Phys. hoc
nim