COMMENTARII
SECVNDI
DIALOGVS
III.
91
concoquere
possint:
absurdum
tamen
videtur,
eas
corporis
par¬
tes
succis
velle
replere,
quibus
antea
materiam
adimere
oporte¬
bat.
Ideò
etiam
intemperantes
neque
sanguinis
detractio,
neque
vlla
etiam
alia
medicina
iuuare
solet.
MATHETES,
Quomodo
ij,
5.
qui
sanitatis
tuendae
gratia
sanguinem
miserunt,
gerere
se
de¬
bent?
GERON,
Non
statim
ad
consueta
munia
properabunt:
ne¬
que
celeriùs
incedent:
neque
vllo
exercitationis
genere
sese
defa¬
tigabunt:
neque
veneri
indulgebunt:
neque
in
balneum
descen¬
dent:
ne
sanguis
&
spiritus
vehementius
hinc
incitati
dissipen¬
tur,
&
incalescant.
MATHETES,
Cur
non
licet
statim
post
sanguin¬
nem
emissum
tum
in
pręcautione,
tum
in
curatione
obdormisce¬
re?
GERON,
Ne
calor
languidior
extinguatur,
&
spiritus
immi¬
nuti
obruantur:
eóque
praestat
absque
vlla
animi,
vel
corporis
contentione,
&
somno
conquiescere.
MATHETES,
Cùm
iam
omnia,
quae
ad
sanguinis
missio¬
nem
pertinent,
diligenter
&
clarè
mihi
indicaris,
hoc
adhuc
velu¬
ti
colophonem
addas,
quid
in
sanguine
qui
ex
vena
erupit,
atten¬
di
debeat?
GERON,
Color
eius
&
habitus.
nam
si
is
crassus
&
niger
est,
vel
lentè
fluit,
&
digitis
tanquam
viscus
adhaeret,
vitiosus
est:
ideóque
vtiliter
effunditur.
sin
autem
rubet
&
pellucet,
integer
est
ciúsque
missio
adeò
non
prodest,
vt
etiam
noceat,
protinusque
is
supprimendus
est.
Quò
autem
faciliùs
id
deprehendas,
linteo
can¬
dido
paulùm
eius
excipias.
qui
enim
tenuis
admodum
est,
statim
perfluit:
crassior
subsistit.
Nec
ea
solùm
ratione
obseruari
debet,
sed
etiam
cùm
vasculis
exceptus
est:
quae
aut
fictilia,
aut
vitrea,
aut
etiam
argentea,
non
autem
stannea,
vel
ęnea
esse
debent:
ne
quid
essentiae
ipsius,
vel
coloris,
vel
alterius
qualitatis
immutetur.
nam
hinc
accidit,
vt
de
corporis
affectu
minus
rectè
iudicemus.
Con¬
uenit
autem
vt
plura
sint
vascula,
quò
commodiùs
varietas
san¬
guinis
distingui
queat:
nec
non
vt
ipsa
puriore
in
loco
seponan¬
tur,
quò
neque
puluis,
neque
fumus,
neque
ventus,
neque
solis
ra¬
dij
pertingant.
MATHETES,
Quid
in
his
obseruas?
GERON,
Vbi
sanguis
ociùs
concrescit
coalescitque,
crassus,
densus,
multísque
fibris
praeditus
aestimatur:
qui
obstructiones,
aliósque
morbos
pariat.
Sin
autem
refrigeratus
iam
minimè
coit,
is
vel
aquosus
omninò,
vel
putridus
est:
cuius
fibrae
omnes
dissipatae
corruptae¬
que
euanuerunt.
id
etiam
rudicula
explorare
accuratiùs
licet.
nam
crassus
&
compactus
aegrè
finditur:
tenuis
facilè:
putridus
findi
non
potest.
vbi
verò
attingitur,
totus
in
partes
exiguas
disrumpi¬
tur.
MATHE.
Quid
sibi
vult
serum
copiosum
tanquam
aqua
lutea
sanguini
concreto
supernatans?
GERON,
Potum
liberaliorem,
vel
iecur
infirmum,
vt
inaqua
subter
cutem:
vel
renes
siue
imbecillos,
siue
H
4
Qui
sanitatis
tuendae
gratia
sanguinem
miserunt
quomodo
se
gerent.
Somnus
cur
non
prosit
statim
à
cibo.
Sanguinis
emissi
djudicatio.
Vascula
quibus
sanguis
excipit
qualia
esse
debeant.
Sanguinis
notae.
Scrofus
sanguis
quid
notet.