867
COMMENTARII SECVNDI DIALOGVS IIII. 122
pręparandi ad expulsionem ratione indigent: quę partim ipsos hu¬
mores extenuat, incidit, & soluit: partim meatus per quos ferun¬
tur, adaperit, & dilatat. Galenus in morbis etiam acutis ex furente
materia, quę statim ab initio purganda est, occasione oblata hanc
admittere concoctionem audet, eo quòd tutius sit in omni humo¬
rum genere expurgando, hanc praeparationem pręcedere. Nam eti¬
amsi in tenuibus scrosisque humoribus ea non sit opus, tamen mea¬
tus magna ex parte indigent. verum tenues non ita diu, neque tam effi¬
cacibus medicamentis, vt postea intelliges. In suma hoc in omni
purgatione obseruari oportet, vt humores, quoad fieri potest,
ad fluendum sint parati: ac meatus, per quos traijci, ac deduci de¬
bent, adaperti. MATHETES, Cùm itaque nulli vitiosi humores, ac
merè excrementicij, crudique commodè purgari possint, nisi prius
concoctione, aut propria, aut maturatoria, aut generali, aut prępa¬
ratoria, vel vna, vt in morbis febrium expertibus, vel duplici, vt
in febribus idonei euaserint, iuxta illud Hippocraticum: "conco¬
cta medicari non cruda, cui adijcitur, nisi furiant, siue ut alij dicunt,
turgeant, non autem propriè, an verè crudi etiam furere possunt"?
GERON, Interdum possunt, sed duplici ratione: prima, qualita¬
tis: quia non omnes illi absolutè crassi sunt, sed nonnulli tenu¬
es, & aquosi reperiuntur, praesertim cum synceri, mixtionisque
expertes fuerint. altera, quantitatis: cùm redundant adeò vt
naturam grauent, excitentque ad ipsos excernendos. Nam
bi nimium copiosi (vt Galeni verbis vtar) mouentur, totumque
per corpus feruntur, nondum in parte aliqua firmati, tunc natura
eis expellendis incitatur: sed medicamenti indiget pręsidio, quod
ad aluum illos deducat: aliâs crudi, natura pigri ad motum sunt,
& propter crassiciem & frigus inepti, viásque in transitu obstru¬
unt: atque ideo in parte cui insunt, concoqui potius quàm purga¬
ri debere videntur: quos natura etiam in hoc retinet contumaci¬
ùs: vt benignior eorum portio solidioribus membris assimiletur.
omnes igitur humores supra naturae modum exuperantes, furen¬
tes dici possunt, licet id praecipuè qualitati illorum, & modo essen¬
tiae attribuatur. Tunc enim crudi etiam furere dicuntur, vt supe¬
rius annotaui, cùm naturam adeò copia grauant, vt perfectè ab ea
concoqui nequeant. MATHE. Audiui iam, qua ratione etiam cru¬
di humores interdum purgari possint per initiâ, nulla concoctio¬
ne nutritoria, vel praeparatoria expectata. cur autem crassos, len¬
tos, & contumaces membro alicui inhęrentes, purgare ante concocti¬
onem non licet, vt natura ab eis liberetur? GER. Quia multa incom¬
moda crudae materiae eductionem commitari solent. nempè viri¬
um conflictationem, animi defectionem, vertiginem, tormina,
L
Crassi praeparari postulant. Cur in furente materia praeparatione tatur Galenus.
Humores fluidi & meatus adaperti esse debent.
An crudi humores furiant. Maligni copiose nimium.
Crassi humores cur non ante concoctionum purpandi.