867
In omni materia euacuanda concoctio expectanda.
In continuis febribus concoctio.
In intermittentibus.
Materia non propria, febri etiam initio expellenda per vomitum.
Per aluum.
Cur tenuis humor in principio febris expellatur.
Concoctio praeparatoria in morbis febrium expertibus.
Regius morbus. nisi bilis per initia purgetur aquam inter cutem adfert.
Tenues & aquosi humores etiam sine praeparatione euacuantur.
120 DE MEDICINA VETERI ET NOVA
sum extenuando, tenue incrassando, comm niter autem vtraque
concoquendo, & obstructiones adaperiendo. MATHETES, Quid
audio, omnisne materiae concoctio, quae vel in cauendis, vel in
curandis morbis euacuari debet, expectanda est? GERON, Maxi¬
mè, sed sua cuique propria. MATHETES, Non assequor, explica lu¬
culentius? GERON, In febribus semper est, tum quae à natura, tum
quae arte fit concoctio necessaria, vti iam docuimus. hoc autem
intercedit discriminis inter continuas & intermittentes, quòd in
illis planè nihil antem concoctionis tempus moueri oporteat, nisi ma¬
teria furiat: in his, autem quia dies vnus, vel duo integri sunt, pręser¬
tim in tertiana & quartana, naturàm in materia, quae accessionem
parit, febri non propria, per vomitum expellenda etiam morbi
initio, potu aquae tepidae purae, vel cum ordeo. Sin autem aliter
faciamus, vt plaerique raphani decoctum exhibentes, magis offen¬
demus aegros, quàm iuuemus: tum in singulis, aut nonnullis ac¬
cessionibus, tum in crisi. MATHETES, Nulla ergò alia dari possunt
medicamenta in morbi principio? GERON, In diebus quibus ae¬
ger non laborat febre, eóque magis si longa sit intermissio, mate¬
rias febri minimè proprias, etiam per inferiora interdum purga¬
mus: sed non alijs medicamentis, quàm quae aluum leniter emol¬
liunt; & vrinam mouent, vt mulsa, & apomelite: quanquam haec
etiam putridos trahunt humores, & biliosa Hippocratis testimo¬
nio deijciant. MATHETES, Cur natura in accessionum initijs, hu¬
mores tenues prius pellit, cùm materiae putridae nondum domi¬
netur? GERON, Quia motus ille fit per vasorum fibras, eoque mo¬
do materia mala, si non sit lenta ex accidenti obedit. MATHETES,
Quam concoctionem reliqui morbi febrium expertes deside¬
rant? GERON, Eam, quàm vltimo loco à praeparatione humo¬
rum & meatuum, per quos illi feruntur, [GR]πορπαρασκευαστικὴν[/GR] appellan¬
uimus. MATHETES, Quando illi purgari debent? GERON, Bilio¬
si sanè vt morbus regius, statim ab initio, humoribus vijsque
on alteroue die ad excretionem praeparatis. quae si inter initia ip¬
sius praetermittatur, aqua subter cutem aduenire solet. Sic etiam
dolor capitis ex bilioso humore contractus, alijque similes affe¬
ctus, curari debent: nec non tenuis, & aquosa humorum materia
nullibi meatibus inhaerescens, etiam citra praeparatoriam conco¬
ctionem educi potest. Quod Galenus tum alibi, tum in secundo
de medicamentorum compositione, secundum locos docet: dum
illos hiera vel pęr se, vel momento scammonij addito, vel catapo¬
tijs ex alome purgat. At crassi, glutinosi, & contumaces, qualis pi¬
tuita, atra bilis, ac flaua: vbi calore nimium adusta spissior euase¬
rit, si morbos minentur, aut iam excitarint, omnium maximi hac
praepa¬