213
76
DIONYSII ZACHARII
in hac arte scripserunt olim, siue Hebraicè, Grae¬
cè, aut Latinè, siue quouis alio sermone, con sen¬
serunt inter se, & si diuerso tractandi modo per
figuras, aequiuocationes, & aenigmata, vt videan¬
tur vno & eodem idiomate scripsisse, eodem
tiam tempore, quamuis centum, ducentis, ac mille
annis alij alios praecesserint. Senior in hanc sen¬
tentiam ait: Quamquam apparet quodammodo
Philosophos diuersa tractare sub varijs diuersis¬
que nominibus: verùm enimuerò nil nisi rem
vnicam intelligunt. Idipsum asserit Rasis libro Lu¬
minum, inquiens: Sub diuersis sententijs, nobis
prima facie contrarijs apparentibus, Philosophi
non nisi rem vnam intellexerunt, eandemque:
cuius rei testimonium exhibent aliarum senten¬
tiarum insignes professores, qui pariter in hac ar¬
te diuina scribentes etiam, & affirmantes hanc di-
uinam scientiam, circa rem vnam versari perhibent.
Sola Philosophi sententia haec nobis sufficeret,
quam ponit Ethicorum libro 2. Omne quod ritè
peragitur, vnico medio perfici. Omnium igitur
opinio est, vnica via diuinum hoc nostrum opus
absolui. Teste Gebro in Summa: Scientia nostra
(inquit) per diuersa non perficitur, at solùm per
vnicam rem, cui nihil ad dimus, nec diminuimus,
sed superflua tantùm remouemus, pręparatione
sola separando. Item Lilius ait: Magisterium no¬
strum, vna re duntaxat, vno regimine, & vnico
medio perficitur. Idem asserunt omnes, quotquot
scripserunt hactenus in hac arte Philosophi, licet
videantur in varia distrahi. Potissima certitudo
nostrae scientiae, qua confirmamur esse verissi¬
mam, est experientia, quam fecimus eius, vt lo¬
quuntur