867
COMMENTARII SECVNDI DIALOGVS VII. 409
ZVLAPIA.
GERON, Tribus potissimùm: primò cum succi herbarum,
vel diluta, vel decocta cum modico zaccaro leuiter coquuntur,
mox colo densiori traijciuntur, subigunturque oui albore, vt di¬
lutiora fiant: quemadmodum rosaceum, violaceumque, ex flori¬
bus nymphaeae, quod vulgo nenuphorinum vocant, & similia.
Deinde syrupos tum simplices, tum compositos, de quibus po¬
stea agemus, duplo aquae fontanae, aut stillatitiae ad praepositum
finem miscemus, & colo traiectos clariores efficimus, odoramen¬
tóque imbuimus. Ea verò seruatur ratio, vt cùm vires corrobo¬
rare volumus, singulis ipsorum vncijs aquarum duae misceantur,
aut quadrans: cùm autem immutare, & calorem restinguere, ha¬
rum selibra ponatur, vt
ZVLAPIVM AD VIRES COR¬
roborandas.
Syrupi rosacei, ex corticibus citri, ex buglosso, aquae buglos¬
si, cyrlij, rosarum, singulorum triens: mixta redigantur in zulapi¬
um, quod colatum clarius fiat: & cinamomi drachmis duabus im¬
buatur.
ZVLAPIVM BILIOSVM HVMOREM
tenuem refrigerans.
Scrapij rosacei, portulacae, oxalidis, id est acetosae singulo¬
rum vnciae duae: aquae rosarum, plantaginis, cichorij, vel intybi,
vel portulacę, singulorum vncię duae: aquę coctae, vel calybiatę,
seu vt vulgò dicunt, vstulatę, hoc est, in qua calybs candens sit ex¬
tincta, si alui profluuium adsit selibra. clarum fiat zulapium, & im¬
buatur santali rubri, vel lutei, vel vtriusque scrupulo: aut si sto¬
machi, vel cordis imbecillitatem sentimus, solo cinamomo.
OBSERVATIO.
Quòd si nullus alui fluor, sed febris infestet, tunc neque sy¬
rupis, neque aquis astringentibus, sed potius frigidis, astrictionis
expertibus, vt ex intybo, vel ex portulaca, vel ex violis, vel ex
nymphaea, vel ex adianto confectis vtendum erit. Et si maiore
adhuc restinctione opus fuerit, vt putredinis malitia arceatur, sy¬
rupi ex aceto inscripti acetati, frigidi propinari debent: qualis est
ille acetosus vulgo dictus simplex, qui in vtraque causa, tam cali¬
da, quàm frigida exhibetur. Idem praestant oxy zaccarum simplex,
syrupus ex acido citri succo, vulgo ex acetositate citri, syrupus ex
Zulapia quot mo¬
dis fiant.
Zulapium corro¬
boras.
Zulapium refri¬
gerans bilem.
In febribus non
est vtendum sy¬
rupis astringen¬
tibus.
Syrupi ad putre¬
dinem arcendam
proprij qui.