De
secretis
nature
istis
quintis
essentijs
quintam
essentiam
ebuli,
vel
ipsum
ebulum
mixtum
cum
di¬
ctis
quintis
essentiue,
&
in
tres
horas
applica
in
potu
&
vnge
ab
extra:
&
infra
modicum
tempus
curabitur
perfecte,
nam
herba
ista
a
tota
proprie¬
tate
curat
omnem
guttam:
si
cocta
cum
vino
supponatur
loco
patienti
sic
ca¬
lida.
&
in
modicum
tempus
vel
dies
curat
ipsum
patientem.
¶Canon
decimusseptimus,
qui
docet
te
qualiter
potes
te
habere
in
om¬
nibus
curis
cirurgię
secundum
quod
fuerit
possibile
vulnera
per
naturam
repare.
¶Filij
sumus
de
intentione
hic
in
suma
vna
breui
dare
tibi
doctrinam
gene¬
ralem
in
curis
cirurgię,
hoc
est
qualiter
putet
curari
cum
nostra
quinta
essentia.
Fili
caput
multotiens
percutitur
cum
ferro,
&
oportet
vti
medicinis.
Cirurgi¬
cus
querit
subtiliter
cum
ferro
suo
&
cum
digito,
si
est
aliquod
os
submotum
ut
possit
confestim
trahi,
trahatur
statim,
&
si
aliquod
manet
fixum
cum
car¬
ne,
tamem
est
fractum,
ponatur
sibi
per
dies
oui
vitellum
cum
oleo
rosaceo,
donec
caro
putrefiat
&
os
eleuetur:
tunc
curetur
cum
quinta
essentia
consolidati¬
ua,
&
cum
illa,
quę
carnem
facit
crescêre.
Si
ictus
sit
talis
quod
cutis
non
frangatur
tum
os
fractum
fuerit
a
parte
intus:
quod
potest
cognosci
per
dolorem
capitis
in¬
gentissimum,
&
nausea
aperiatur
ad
modum
cutis,
euelletur
osstatim
si
po¬
test
euelli.
si
non,
ponatur
illud
putrefactiuum,
donec
caro
retinens
illud
euel¬
latur
per
putrefactionem:
&
os
exeat,
Si
vero
os
capitis
fuerit
fixum,
ponatur
de
quinta
essentia
consolidatiua,
quę
infra
quinque
dies
perfecte
consolida¬
bit
os.
Si
vero
dura
mater
fuerit
scissa,
mittatur
supra
de
dicta
quita
essen¬
tia:
quę
est
ingentissime
consolidationis,
&
potest
fili
cognosci
scissio
durę
ma¬
tris
per
pustulas
in
labijs,
sed
statim,
quia
si
detur
sibi
palea
ad
scindendum
cum
dentibus:
non
potest
prę
magno
dolore.
¶Item
quia
habet
faciem
plum¬
beam.
Item
si
pia
mater
scissa
fuerit
vel
quouis
modo
alio
taliter,
quod
se¬
quatur
in
ipsa
continuitatis
solutio:
quod
potest
cognosci
per
nauseam
sequen¬
tem
dolorem
ingentissimum,
&
coruscationem
lampadum
&
tonitruorum:
quod
sciri
potest
per
iudicium
patientis,
&
per
plumbeitatem,
et
oculorum
turbatio¬
nem
&c.
fiat
illi
curatio
cum
eadem
net
quinta
essentia
consolidatiua,
quae
urae
oculis
demonstrabit
tibi
consolidationem:
deinde
cura
vulnus
cum
quinta
essentia,
quę
facit
carnem
crescere.
Item
in
alijs
membris
si
fit
percussio
ab
ense,
&
scinduntur
caro.
venę.
nerui,
&
os
succurratur
igitur
prius
cum
igne
ter¬
bentinę
&
olei,
et
cum
vino
quintę
essentię
mixto
&
retineatur
sanguis?
&
deinde
si
fuerit
os
taliter
submotum,
quod
incontinenti
possit
extrahi,
extrahatur,
deinde
ponatm
sibi
stuppa
cum
album
inibus
ouorum
mixtis
cum
mo¬
dico
nostrę
quinte
essentię,
deinde
in
secunda
cura
videatur,
si
est
aliquod
os,
&
si
incontinenti
potuerit
expelli,
expellatur,
si
non
ponatur
sibi
stuppa
bal¬
neata
in
aqua,
cui
admisceatur
vnum
modicum
quinte
essentię,
&
postea
cum
vi¬
tello
oui
iam
dicto
intromittatur:
donec
os
possit,
extrahi,
postea
vulnus
curetur,
sicut
de
alijs
dictum
est.
¶
Aliquando
fili
fit
in
corpore
ictus
aliquis
cum
sa¬
gitta,
vel
cutello,
vel
cum
monili,
vel
ense
armorum:
taliter
quod
vadit
profun¬
de
nimis,
&
os
est
strictum.
Si
autem
talis
ictus
fuit
in
cerebro
non
potest
curari