867
Leniter cutem
perientia.
Mediocria.
Acria.
Lapilli ruptorij.
Aerius ex calce
vitia ruptorum.
Lenius.
732 DE MEDICINA VETERI ET NOVA
sam cutem, sed nudam tantùm carnem afficiunt, huc referri non
debent. Quando itaque cutem aperiri morbus postulat, aeger
autem ferrum extimescit, sectionemque, aut vstionem per hoc
tentatam tollerare non potest, tunc illa medicamento vel leni, vel
mediocri, vel acriori, pro vt ratio exigit, rumpetur. MATHETES,
Quae vocas lenia? GERON, Quę sine ingenti dolore vesicam exci¬
tare, cutemque aperire solent, vt ex herbis flammula, ranunculus,
clema Dioscoridis, allium, & similia: quorum folia, cortices, suc¬
ci, vel cinis, si adhibeantur, leniter illud praestare possunt: quibus
etiam fermentum, sapo, cantharides, & alia quae mediocria sunt,
annumerantur: sic caricarum vncia, fermenti drachmae duae, salis
drachma semissis, saponis mollis drachmae duę, mixtę inductęque,
mediocriter idem faciunt. MATHETES, Quae sunt acria? GERON,
Quae vehementer vrendo cutem diuellunt, vt sunt cineres iuni¬
perorum, sarmentorum vitium, ligni quercini, fraxini, caprifici,
fabarum, corticum citri, ex testis ouorum vstis, & similes: item
calx non restincta, sal fossitium, armeniacúmque, nitrum, hydrar¬
gyrum in altum eleuatum, chalcanthum, & aes vstum: nec non
aquae, siue olea metallorum rerúmque fossilium, suprà recita¬
ta, ex quibus lapilli ruptorij, quos vocant, parantur, vt: Chal¬
canthi in calcem redacti vncia, salis armeniaci semuncia: cinerum
ex faecibus vini, calcis viuae, singulorum sescuncia: haec teruntur,
perfundunturque lixiuio ficulneo: quod percolatur toties, dum
illorum materia dissoluatur: posteà lixiuium in fictili coquitur,
donec omnis humor euanescat, & quod remanet, lapidis instar
indurescat. hoc vitro reconditur; seruaturque in calido loco ad
vsum. Ex calce viua & cinere, nunc lenius, nunc mediocrius, nunc
acrius, praeparationis ratione fieri solet ruptorium, vt: Calcis, ci¬
neris iuniperorum, vtriusque vnciae quinque conteruntur, & fi¬
ctili foraminibus exiguis peruio, paleísque ad dimidium adim¬
pleto imponuntur: deinde aquae librae septem superfunduntur,
saepiusque eadem affunditur, & excolare sinitur, quoad nigricet,
vel albescat: postea lixiuio huic tantundem calcis, & cineris, vt
anteà admisceri, agitari, & tandem in fictili ad spissitudinem inco
qui, redigíque ad salem debet. Lenius erit, si ad calcis selibram, ci¬
neris libra addatur, pareturque, vt diximus. Aliâs lixiuium ex du¬
plici vase distillatur, seiungiturque à sale suo. liquor autem, qui
primò emanat, ad abstergendos dentes vsurpatur: qui secundò
effluit, vlceribus siccandis, & condylomatis adhibetur: qui tertiò
prouenit, ad vesicas excitandas, cutemque vlcerandam imponi¬
tur: sal quod remanet, cauterij vicem explet. Mitius est quod
hoc modo conficitur: Fictili virreato, & in fundo foraminibus
peruio