469
DE MAGISTERIIS.
159
citer dies viginti; & erit crocus Lazureus: qui verum croci colorem in¬
duet reuerberando cum sale donec erubescat.
Fit & aliter illitis lamellis aceto solutionis salis ammonij, & suspensi
in cucurbita sub fimo posita. Vel calcina laminas cum sulphure; calcem
ceto irriga & fermenta.
Paracelsus illinit bracteas hydrargyro, suspenditque in olla vitrata in
qua sit acetum decoctionis piscium, quas auratas nominant, solutus item
sal ammonius, & tartarum calcinatum. Ibi sinit lamellas donec in crocum
abierint. Tale Lazurium spiritu vini affuso digeritur, tandemque reuerbe¬
ratur ad croci conditionem. (Conuenit haec descriptio ferè cum ea quam po¬
nit Agricola: In vasculum quernum infundunt tres aceti acerrimi libras, in quo
sal. ammonij factitij quadrans sit solutus. In medio huius vasis à baculo suspen¬
duntur laminae argenti, rimulis hydrargyro oblitis plenae, ne tamen acetum tan¬
gant. Clauditur vas operculo ne respiret, & ponitur in fimo vel sub terra. Post
dies viginti abraditur caeruleum, & reponuntur lamellae reliquae, donec deficiant
semper ita calcinantur, repositis etiam nouis si opus est. Collectum caeruleum
paulum vritur in catino vitrato. Refrigeratum eluitur aqua pura. Siccatur in so¬
& reponitur.)
CROCVS MARTIS.
Frequenter coincidit cum calce ferri. Differunt quod laboriosior sit
crocus, & purpureum, seu subuiolaceum colorem habere debeat. Inde &
subtilior agiliorque virtute est; nec non deliquio vicinior. (Nomen autem
etiam tribuitur aquae seu liquori cuidam ex colcotare vel aerugine reuerberata facto.)
Ita facit Bulcasis: Limatura ferti in lebete ferreo quadrato plani fun¬
di in fornace anemia fusoria excandescere sinitur, & igni benè vrgetur. Po¬
stea effunditur [sic] in mortarium ferreum, & teritur laboriosè. Quod tritum est
luitur, vt subtilis pars cum aqua separetur. Crassior exiccata reponitur ad re¬
uerberium, iterumque calcinatur. Teritur denuò vt antè, idque repetitur de¬
cies vel amplius quoad tota limatura fuerit in crocum laeuigata, qui perti¬
naciter adhaerens tingit.
Aliter: Lamina ferrea tenuis candefacta, aceto forti è vino saepè ex¬
tinguitur, quousque acetum rubeat. Coagulatur in crocum, qui reuerbe¬
randus est in catino. Solet autem acetum illud prius colari, vt subtilissima
pars refictis squamis sola transeat.
Aliter: Limata ferri scobs aceto immergitur aut sale affricatur, atque
ita alicubi relinquitur; donec rubiginem contrahat. Haec eluitur ex scobe,
& coagulatur ex aceto, reuerberaturque.
Aliter: Laminae cementantur cum sulphure & tartaro. Crocus efflo¬
rescens abraditur.
Vel: Bacilli ferrei aqua salsa consperguntur, quo pacto, ab anchoris
marinis colligi solet. Crocus insistens detergetur, vel abraditur. Nonnun¬
x
quam
Hermes &
Albertus.
Ferrugo.
Rubigo.