469
Lib. 34. c. 16.
DE MAGISTERIIS.
197
Plinius: Iungi inter seplumbum nigrum sine albo non potest, nec hoc ei sine
oleo, ac ne album quidem secum sine nigro.
Inaurantur metalla, ligna, vitra, coria, &c. Metalla potissimum per
malgama. Ex hydrargyro & foliis auri fit malagma: id inducitur argento qua
subtilissimè, & vase calefacto arctè illinitur pectiturque, vbi haeret, dissipa¬
tur diuaporatione hydrargyrus, & color illustratur.
Apud Agricolam triplex est argenti inaurandi ratio: I. cùm bractea te¬
nuis tenui per malleum iungitur: 2. cùm auro argentum suppositum vnà di¬
latatur: 3. cùm vni parti auri concisi iunguntur sex argenti viui, & factum
malgama inducitur per instrumentum ferreum. Sed oportet argentum pri¬
us candefactum restingui in aqua decoctionis tartari & salis, deinde filis ori¬
chalceis colligatis emundare, iterumque ad ignem calefieri & exhalare.
Nonnulli oui albo, & similibus vtuntur.
Ferrum inauratur vel candenti imponendo folia, & cum laeui haemati¬
te aequando impingendoque, vel inducendo malagma, ita tamen vt locus vel
aqua forti extergeatur prius, vel tali mistura: Tartari vncia, salis ammonij,
aeruginis singulae semunciae, salis communis parum, eoque ex vino albo, &
illine per setaceum ferro polito, postea induc amalgama, resiccato.
Vitris, pergamenis, &c. Solet viscidus liquor praesupponi, vt ex minio
diluto cum aqua gummata, &c.
Cuprum inargentatur ita: Tartarum, alumen & salem in alcool redi¬
ge, adde folia argenti vnum atque alterum: infunde in ollam vitratam, affu¬
saque aqua cuprum iniice, & sine aliquando. Depecte postea diligenter cum
scopis ferreis.
Cardanus ita: "Ollam argenti spuma illine, inde argenti bracteas tenues cun
alumine sale & fece vini in arida cote tere, & in vas conijce, ignibus eliquata effun¬
de in aquam. Quod argentare cupis, aceto in quo sal ammonius sit solutus, laua se¬
dulò, postea argento viuo vel albo plumbo illito, adde massam praedictam in aqua.
Argentum viuum vel plumbum ignibus diuapora."
Cuprum aut ferrum &c. Stanno argentoue inducitur, si prius maceretur
acida muria ad calorem, vt fiat purum, postea affricatur pix flaua, & stannum
liquatum infundendo inducitur, extergetur tandem stuppa canabina.
Qui sum tuosius oblinunt, eluunt ferrum, aes vel orichalcum, aceto so¬
lutionis salis ammoniaci factitij. Mox in argentum, vel stannum, vel plum¬
bum candidum liquefactum immittunt, & breui mora obducuntur. Fabri
ferrarij sebum addunt liquato albo plumbo, & ferrum duntaxat politum
immittunt. (Alij inducunt stannum per ferrum candens: & picem haerente stan¬
no diuaporant.)
Vitra inaurantur si locus prius obungatur aqua forti boracis, & post im¬
ponatur aurum, vitrumque arena impletum super ferrea tabula vratur: alij
qua gummata, addito pauco oleo lini idem faciunt.
Lapi¬
Agricola eadem
habet, sed
praefracta:
lubet tarta¬
rum, alumen
& salem trita
cum argenti
foliis in cote
terere, in ol¬
ea lithargy¬
ro vel liqua¬
to plumbo il¬
lata ponere,
aquam affun¬
dere, vas ar¬
gentandum
immittere,
vnà cale¬
facere, &
postea pecto¬
re.