469
203
DE MAGISTERIIS.
Alumen, & sal petrae soluuntur aqua, solutiones commiscentur, &
coagulantur. Coagulo adduntur liquores oleosi.
Vel:
Amylum, mastix, euphorbium, coquuntur vnà ad spissitudinem ex
vino. Digeruntur in fimo ad massam. (Vetus compositio est: amyli, mastichis
an. p. j. euphorbij p. ij. Puluerata coquantur in lacte ad spissum. Hoc in pelicano
in fimo ponatur per mensem vel diutius donec fiat borax. Ex libro Herdenij.)
Vel: Lixiuium tartari filtratum, misce sale communi, & coagula.
Vel: Recipe salis ammonij, salis nitri, calcis tartari singulas vncias, gummi
Arabum, salis communis binas vncias, mastichis, aluminis rochae singulas
semuncias. Pulueratas infunde vrina, coque & coagula.
Huius loci est Plinij Santerna seu chrysocolla notha, ex Cypria aerugi¬
ne, nitro & vrina pueri, quae teruntur in mortario Cyprio, pistillo eiusdem
generis ad crassitiem.
(Est quaedam compositio item apud Plinium ad aurum lignis glutinandum,
quam appellat Leucophorum, & sit ex sinopidis ponticae selibra, silis lucidi libris
decem, melinae Graeciensis duabus, quae miscentur inter se & teruntur per dies du¬
odecim.
CEMENTA ET COLORITIA MISTA.
Cementa mista ad cementanda metalla, pro varijs scopis fiunt varia,
forma pulueris, vel pultis; & regalia vocantur quae saltem ammonium ha¬
bent, tantumque auro parcunt, caetera absumunt. Huius descriptio est hu¬
iusmodi:
Aeruginis semuncia, vitrioli Romani, salis ammonij, nitri, farinae late¬
rum singula didrachma. Misceantur, fiat puluis, vel cum aceto pasta, &c.
Vel: Salis ammonij, florum aeris, vitrioli Rom. singuli quadrantes, bo¬
li armeni duae vnciae, capitis mortui de aqua forti vncia. Fiat pasta ex pulue¬
ratis cum vrina. Adhibetur etiam pro auri coloritio.
Vel:
Puluis laterum, vitriolum Romanum, sal vulgi, aerugo, sal ammoni¬
us, acerum stillatitium. Haec per solutiones, filtrationes, coagulationes, de¬
purato summo studio; vitriolum etiam calcinatum, commiscentur.
Aliter: Vitrioli, aluminis, salis petrae, sulphuris viui, singulae librae.
Salis ammonij selibra. Contrita coquuntur in lixiuio parato ex cinerum,
calcis viuae singulis partibus, cineris fagini quadruplo: cum aqua. Cocta de¬
spumantur, & coagulantur in lapidem.
Cementi regalis vim assequitur etiam hoc: pulueris plumbi vncia, sul¬
phuris viui, salis petrae, singulae semunciae, arsenici crudi, salis communis bi¬
nae vnciae. Misceantur. Horum vsus est ad separanda metalla inconstantia
à fixis, sed cum interitu plaerumque illorum. Ita etiam spectantur & explo¬
rantur perfecta.
Cementum mitius ad argentum: salis communis vnciae octo, virrioli
ee 3
Roma¬
Lib. 33. ca. 5.