DE
EXTRACTIS.
243
non
quod
nullas
in
se
penitus
habeat
vires,
sed
quòd
aut
nihil
praesen¬
tis
extracti,
aut
non
magni
momenti.
Aliàs
elaborari,
&
per
se
ad
a¬
liud
quiddam
potest.
Istis
autem
appellatur
nominibus,
non
quòd
pla¬
nè
ad
elementa
non
pertineant
extracta,
sed
quod
in
collatione
cum
parte¬
crassa,
nobilis
altera
videatur,
anima,
balsamus
vitae,
essentia
purissi¬
ma,
&
coelestis
natura
esse
(quanquam
nonnihil
etiam
a
coelo
habeat,
vel
secundum
materiam,
si
his
aliqua
fides
est,
qui
in
segregatione
coelestis
lucis
à
terra
obscura,
non
omne
abscessisse
aethereum
ex
Platone
putant,
aut
saltem
postea
in
ortu
mistorum
aliquid
inde
repetitum,
idque
comprobat
ratio
agentium
è
coelo
corporum
in
haec
inferiora,
&c.)
Extractum
postea
est:
Ens
primum,
&
essentia.
Ens
primum
est
extractum
minerarum,
quae
nondum
attigerunt
vlti¬
mam
perfectionem,
suntque
seminalis
potentiae
foecundiores.
Hinc
nominari
solet
&
materia
prima,
quae
est
cuiusque
generis,
&
vim
ad
id
proximam
habet,
ex
qua
primùm
motus
naturalis
ad
substantiam
existit.
Petitur
primum
ens
è
mineralibus
potissimum.
Hic
enim
venae
me¬
tallorum
&
gemmarum
actu
quidem
illis
vacuae,
at
potentia
foecundae
in¬
ueniuntur.
In
vegetalibus
quaeritur
ex
plantis,
cùm
adhuc
sunt
in
herba,
vel
immaturis
fructibus.
Animalium
classis
non
multa
praebet,
nisi
è
sanguine
conficere
velis,
&
ouis.
Ita
&
ranarum
similiumque
spermata
ad
hunc
vocan¬
tur
vsum.
Nonnulli
è
cibo
potuque
producere
conantur,
quod
his
nutriatur
substantia
potestate
eadem
existentibus.
Itaque
pro
humano
ente
vini
&
panis
extractum
fa¬
ciunt,
quod
hic
sit
cibus
humanus:
sed
non
considerant,
quod
vtrumque
remotiore
sit
potentia
quàm
vt
humanum
ens
faciant,
quandoquidem
vtroque
aluntur
etiam
sues.
Nec
ad
propinquum
adduci
possunt
ignibus
externis,
qui
de
humana
na¬
tura
habent
nihil,
&
non
minus
praeparant
porcis
quàm
hominibus.
In
medicina
magnum
dicitur
habere
momentum
ens
primum.
Nam
instaurationem
virium,
&
renouationem
creditur
praestare,
quasi
sicut
no¬
ui
metalli,
gemmae,
alteriusue
rei
principium
natura
inerat:
ita
etiam
motus
ad
nouas
vires
in
homine.
Sed
vide
ne
disparsit
ratio
ad
gemmam
habere
motum,
&
ad
hominem
re¬
nouandum
à
radice.
Considera
item,
an
quod
in
natura
erat,
maneat,
à
vi
artis.
Spiritus
exiles
naturae
&
crases
vix
ita
poterunt
seruari,
vt
ostendit
magnes,
ferrum,
vitriolum,
galla,
&c.
&
Quod
in
natura
profecisset
ad
gemmam,
in
homine
ad
morbum
proficeret,
&c.
Si
vis
vti
eiusmodi
phantasticis
non
innitere,
sed
medico¬
rum
regulis
&
experientiae.
Alioquin
cum
venis
coniunctae
sint
variae
partes
mi¬
nerarum,
atque
etiam
excrementa,
quae
adeò
exactè
non
licet
separare,
quin
magna
parte
maneant,
aut
vnà
vis
prolifica
pereat:
facilè
etiam
de
his
concluderes,
quòd
suo
motu
corpus
impellant,
&
immutare
conentur,
&c.
Fiunt
kk
3
&
Galenicam
&
nominum
portenta
sine
sensu,
magi¬
ca
superstiti
one
fundens.
Materiae
prima.
Vox
primi
entis
non
conficta
à
Parac.
pri¬
mum
est,
sed
longè
antè
fuit
in
vsu,
vt
vetusti
li¬
bri
testantur.