469
313
DE EXTRACTIS.
deinde in arena oleum, cauendo ne exundet, quod facilè fieri potest. Caue¬
tur autem diligenti ignis regimine. Si attenderis fluxum olei, diuersis rece¬
ptaculis potes excipere spiritum & oleum. Si simul decurrerunt in recipi¬
entem, statim segrega, ne oleum corrumpatur. Serua bene, nam aufugit fa¬
cile. Euonymus.
Aliter fit dulce in hunc modum: Colcotar perfunditur aqua feruente,
extrahiturque saltotus, reliquum destillatur per retortam: alij vitriolum tritum
ponunt in tetortam, cui pro receptaculo apponitur alia parua. Commissuris
lutatis fit digestio loco calido: hac absoluta affunditur vini spiritus lib. j. ad li¬
bram materiae, digeruntur diebus 40. destillantur, oleumque innatat vino.
Oleum acre ita conficiunt: Vitriol. Vngar. tusum loco calido siccant,
post triduum terunt & siccant iterum tecto vase per linteum: tandem irri¬
gant vini spir. opt. & destillant. Porrò de oleo dulci vide supra in quinta es¬
sentia.
Oleum vitrioli etiam vocatur rubeus liquor ex colcotare, qui remanet post¬
quam spiritus albus est segregatus destillatione. Ita & dulcedo, &c. Sed ad alia ca¬
pita pertinent.
TRACT. II. CAP. XVII.
De oleis & balsamis compositis per ascensum.
Variis modis & scopis rerum fit compositio ad olea eiusmodi. Balsami
vocantur potissimum quando oleum terebinthinae, vel resina ipsa,
tem abiegna, & similes accedunt. Producuntur autem vt plurimum liquores
diuersi, quorum primus est spirituosus seu aqueus, secundus oleosus, terti¬
us crassus instar mellis. Inde primus nominatur aqua balsami: secundus
leum balsami, qui & verè est balsamus: tertius mater balsami, aut etiam bal¬
samus. Nam interdum hic crassus liquor denuò destillatur, & ex eo elicitur
balsamus dictus, residuum vocatur mater balsami: sin vnà relinquuntur,
trumque obtinet nomen. Moschus, ambar, zibetta, non solent vnà destillari,
sed suspendi in alembico, vel etiam misceri balsamis. Destillationis modus
accommodandus est ad aliquam superiorum classem, vt vel per rectam cucur¬
bitam destillentur, vel per retortam, idque vel more metallicorum, vel li¬
quorum, vel ad quemcunque accedit mistura. Signum boni balsami esse aiunt,
si gutta in aquam iniecta & agitata, aqua non euadat turbida, sed clara ma¬
neat, aliàs pronunciant adulterium esse.
Communis processus hic est. Res (vt aromata, ligna, gummi, herba &c.)
tusae comminutaeque macerantur in vini spiritu per dies aliquot, post additur
oleum terebinthinae, destillatum item cum vini spiritu, locantur in dige¬
stione per decendium.
Loco terebinthinae adhibetur nonnunquam abiegna, larigna, picea mastix:
atem oleum anisi cum sua aqua, & locum spiritus vini sustinet aqua, cum qua ex¬
tractum,
tt 3