469
421
DE SPECIEBVS COMPOS.
Syrupus comp. Extracti cinam. extr. sp. diamb. extr. nuc. mosch. & ma¬
cis, singulae semunc. extr. sp. diarhod. abb. vncia, aque ros. vini maluat. singulae
sesquilibrae: cum sach. quam sufficit fiat syrupus.
(Nonnulli syrupos ex aquis destillatis & sacharo tantum faciunt: sed in
praestantioribus efficacioribusque diligenter apparatis, vix iulepi vim assequuntur
spiritu per coctiones diuolante. Succi ergo sunt addendi. De iis Syluius ita: Qui
syrupus fit ex aqua destillata, vel infusione violarum & rosarum siccarum,
paruarum est virium.
Pil. Chymicae: Extr. elleb. nigri drachma, extr. mass. pil. alephang. drach¬
mae duę, aloës ros. Cratonis scrup. ij. extr. zingib. scrup. j. Fiant pill. Si opus est
addito syr. è cinam.
Eiusmodi compositiones sibi quisque ad libitum vel necessitatem comminisci
potest. Istae à me productae sunt loco exemplorum, ad studiosorum informationem,
quanquam quaedam etiam ex aliis autoribus sunt petitae. Studui probatissima po¬
nere, & vt plurimum arcana. Frisantur qui volent cum gratia.
TRACT. III. CAP. II.
De Clysso.
Clyssus est species composita ex eiusdem rei speciebus variis seorsim
elaboratis.
Itaque clyssus totam rei substantiam complecti potest, quando qui¬
dem abiectis impuritatibus & fecibus, quidquid in ea est essentiale ad vnum
redigitur compositum.
In elixyre componebantur variarum rerum species Chymicae: hîc vnius va¬
riae species: & in simplicibus quaelibet elaborabatur ad eam formam magis, ad quam
per naturam disposita erat potius, caeteris etiam si item non planè erant inania, ta¬
men ob vilitatem, paucitatem, laboris magnitudinem, & alia neglectis. Clyssus
quicquid vbique in re est, & omni eius parte coaceruat. Non immeritò itaque pro
tota rei substantia est, & essentia completa.
Vox autem ista vsurpatur ab Andernaco, Porta, & aliis nonnullis, signatque
dilutum, qua forma potissimum solet vsurpari, quanquam etiam alias esse nil pro¬
hibet.
Duobus modis fit clyssus: Aut enim fit ex diuersis, vnius planè & eius¬
dem membri speciebus [sic], ordine quodam, seorsim tamen concinnatis, & vnitis
postea: vel ex vnius simplicis pluribus membris, vnoquoque elaborato pro
sua natura, siue vnam reddat essentiam, siue plures.
Ita secundum primum modum si elementa segregata coadunantur vi¬
cissim, clyssus fit: si item diuersi balsamorum & oleorum liquores vnà cum
sale capitis mortui reducantur ad formam mistam clyssus erit, in quo plae¬
rumque abundat humiditas, & consistentia est liquida.
Clyssus