SOLVTIO
QUINQVE
Ad
quintam
rationem
Aristotelis.
Praetermittenda
sunt
aliqua
&
aliarum
non
solutarum,
&
ui¬
debitur
de
actu
&
potentia,
de
perfe¬
cto
&
imperfecto.
RATIONI
autem
philosophi
quintae
siue
ultimae
nunc,
nos
respondere
oportet.
Compellit
enim
phi¬
losophus
per
eam
necessario
alchimistas
confiteri
me¬
talla
omnia
adinuicem
differre
specie
&
non
solum
acciden¬
te
sicut
quidam
longe
à
uero
imaginantur,
quia
oportet
in
eis
fieri
per
generationem
formam
substantialem
nouam
com¬
plentem
esse
ipsorum,
quae
est
forma
auri
cum
sint
propin¬
qua
potentia
ordinaria
ad
hoc.
Aduertendum
est
quòd
po¬
tentia
habet
se
ad
actum
sicut
non
esse
adesse,
&
sicut
imper¬
fectum
ad
perfectum,
&
sicut
materia
ad
formam.
Quia
ex
ente
in
potentia
fit
ens
in
actu,
&
ex
non
ente
fit
ens
&
ex
imperfecto
fit
perfectum,
&
ex
materia
fit
forma
tam
in
naturalibus
quàm
in
artificialibus,
non
autem
econuerso.
Vnde
non
dicimus
quòd
sperma
sit
in
potentia
sanguis,
nec
sanguis
in
potentia
cibus,
nec
cibus
in
potentia
quatuor
ele¬
menta.
Similiter
nec
quòd
domus
sit
in
potentia
ligna,
lapi¬
des,
&
cementum,
neque
quòd
uestis
sit
in
potentia
lana
uel
linum,
sed
potius
econuerso.
Quia
loquimur
in
uia
&
semi¬
ta
generationis
rerum
&
perfectione
ipsarum,
&
fit
per
mo¬
tum
secundum
ordines
graduales
ad
esse
&
perfectionem
et
actum
seu
finem.
Finis
autem
motus
perficit
&
complet
eas,
propterea
denominatur
res
à
termino
motus
scilicet
ad
quem
&
non
à
principio
motus
scilicet
quo,
quamuis
in
artificialibus
sit
potius
econuerso.
Cum
materia
&
forma
naturalis
seruetur
eadem,