485
PRINCIPALES. 90
mentis. Testatur autem nobis philosophus, ibidem qui dicit
quòd ista duo atramenta, scilicet chalcanthum & cholcothar
per artem fieri & componi possunt. Similiter experientia al¬
chimistarum demonstrat nobis hoc per oculum. Similiter sci¬
mus quòd in partibus Constantinopolis lapides cuiusdam mi¬
nerae chalcinant, post, in aqua soluunt & decoquunt in uasis
donec fiet alumen, quod dicitur alumen de rocha & de alop.
Si igitur ars ministrando natura generat tales res minerales,
quales sola natura in suis mineris omnino in breui tempore et
in alio loco & praeter determinatum modum quantitatis, com¬
ponentium & mixtionis & proportionis, quia haec sunt no¬
ta soli naturae quae metitur haec omnia absque consideratione
artis, & ars cognoscit propinquam materiam, ex qua ope¬
ratur natura & modum agendi. Eodemmodo possibile erit
arti insequendo naturam in generatione auri & argenti,
quia cognoscit materiam propinquam & modum secundum
quem operatur in ipsis natura. Et si quaeratur quare in sul¬
phure & arsenico, cum sint mineralia liquabilia & cogno¬
scamus materiam, quia sunt pinguedo terrae, non etiam pos¬
sumus imitari naturam. Respondemus per nunc dicta quia
materiam propinquam & determinatam non cognoscemus,
nec inuenire possumus, nisi in genere & confuse ualde, sci¬
licet quia sunt pinguedo terrae, & hoc non sufficit arti,
quia non qualiscunque pinguedo terrae, immo talis pingue¬
do appropriata & determinata ad hoc et non ad aliud. Mo¬
dum autem agendi satis cognoscimus et si materiam dictam
reperiremus, utique sciremus ea formare per artem et seque¬
remur naturam secundum modum generationis atramento¬
rum sed non metallorum. Est autem potissima causa ut na¬
tura non possit generare aliquid simile alteri, non reperire
M ij