COMMENTARII
SECVNDI
DIALOGVS
II.
25
stare
potest,
vt
quę
non
modò
eam
imitetur,
sed
eam
nunc
quoque
vincat.
MATHETES,
Quando?
GERON,
Cùm
articulos
laxatos
re¬
ponit:
labra
vulneris
diducta
rursus
coniungit.
MATHETES,
Quid
audio?
naturáne
hoc
efficere
nequit?
GERON,
Nequaquam,
sed
morbos
quidem
leuiores
plaerunque
ipsa
sola
absque
artis
auxilio
sanat:
grauioribus
autem
non
sola
per
se,
verùm
medici
e¬
tiam
ope
adhibita,
medetur.
MATHETES,
Quae
ad
curationem
requiruntur?
GERON,
Primùm
vt
remedij
genus
cognoscas:
v¬
num
ne
sit
morbo
curando
necessarium,
an
multa:
et
si
vnum
fue¬
rit,
simplexnè
an
compositum:
si
multa,
vtrum
simul
omnia,
an
sin¬
gula
sint,
&
quo
quaeque
ordine
admouenda.
deinde
vt
scias
reme¬
dij
modum:
hoc
est
quàm
valens
illud
sit,
&
quantum
à
mediocri¬
tate
recesserit,
quóque
pondere
&
quandiu
vsurpandum.
tertiò,
vt
perspectum
habeas,
qua
ratione
vti
remedijs
oporteat,
hoc
est,
per
quae
loca
morbus
sit
discutiendus,
cuique
parti
remedia
adhi¬
benda,
quáque
forma,
quo
tempore,
&
quota
hora.
MATHETES,
Quibus
&
qualibus
remedijs
vnusquisque
morbus
curari
debet?
GERON,
Veterum
sententia
semper
contra¬
rijs:
recentiorum
quorundam,
vt
Theophrasti
Paracelsi
eiusque
sectatorum
opinione,
similibus.
MATHETES,
In
quibus
contraria
subsistunt?
GERON,
In
omni
rerum
genere
calido,
frigido:
du¬
ro,
molli:
multo,
&
pauco:
alto,
&
depresso:
item
pleno,
&
inani:
integro,
&
corrupto:
continuo,
&
soluto:
nec
non
in
nume¬
ro,
situ,
&
figura,
vt
antiqua
medendi
lex
&
ratio
per
contraria
perpetuò
maneat.
MATHETES,
Quae
morbis
propriè
sunt
aduer¬
sa?
GERON,
Quae
non
in
mediocritate
quadam
subsistunt,
sed
ab
hac
in
oppositum
declinant.
Frigida
nanque
non
temperatis,
sed
calidis
tantumodò
ad
temperata
reuocantur:
tortuosa,
in
aduer¬
sum
retorquentur,
vt
recta
euadant.
MATHETES,
Cur
Theophra¬
stici
nouam
medendi
legem
ex
similibus
potiùs
remedijs,
quàm
veterem
ex
contrarijs
commendant?
GERON,
Quòd
cùm
alia
me¬
dicamenta,
rum
chalcanthum
natura
igneum
Erisypelas,
&
alios
affectus
calidiores
sanet:
vti
etiam
argentum
viuum
perpetuò
fri¬
gidum,
luenm
veneream
cuiuscunque
generis:
quódque
tempe¬
rata
auri
materia,
menses
retentos
prouocet,
nimium
fluentes
si¬
itat,
benéque
coloratos
reddat.
At
veteres,
has
illis
vires
non
ob
calorem
proprium,
aut
frigus,
aut
temperiem
aequalem,
sed
poti¬
us
ob
eius
praeparationem
mederi
posse
concedunt.
adhaec
alia
quoque
similia
similibus
curari
saepè
affirmamus:
si
morborum
symptomata,
non
autem
causas
consideremus.
Hac
ratione
Rheubarbarum
quoque,
natura
licet
calidum,
febri
succurrit,
non
quidem
temperamenti
ipsius,
aut
etiam
praeparationis
rati¬
C
Medicina
interdum
naturam
vincit.
Natura
leues
morbos
sanare
grauiores
non
potest.
Ad
curationes
necessaria.
REMEDIA
singulorum
morboram.
Morbis
aduersa
quae.
Curationes
per
similia
quomodo
accipiendae.