COMMENTARII
SECVNDI
DIALOGVS
IIII.
103
ipsi
succuratur,
vel
mortis,
uel
grauis
alicuius
casus
periculum
im¬
mineat,
vt
in
attonitis,
comitialibus,
veternosis,
soporosisque
af¬
fectibus
accidit:
tamen,
quia
febris
coniuncta
non
est,
furentes
di¬
ci
nequeunt:
licet
non
minùs
saepè
discrimen,
ac
illi
adferre
sole¬
ant:
vt
qui,
si
non
in
princeps
aliquod
membrum,
aut
vicinum
ip¬
si
irruant,
certè
in
aliud
vitae
conseruandę
necessarium,
vel
admo¬
dum
sensile,
sicut
asperam
arteriam,
pulmonem,
gulam
&
os
ven¬
triculi
ferantur.
MATHETES,
Quid
de
eo
humore
censes,
qui
ter¬
tianae
quartanaeque
accessiones
excitat,
éstne
etiam
ex
furentium
numero?
GERON,
Nequaquam.
Quanuis
enim
per
varias
corpo¬
ris
partes
furentium
modo
discurrat,
in
nullo
tamen
principali
membro
versatur,
neque
in
toto
oberrat
corpore,
neque
etiam
tam
malignus
est,
sicut
in
alijs
per
initia
furientes.
MATHETES,
Iam
inquietos
istos
humores
satis
cognosco,
quos
autem
quietos
vocas?
GERON,
Qui
in
membro
aliquo
cor¬
poris
firmati
sunt,
infixique.
MATHETES,
Cur
ita
in
illo
haere¬
scunt?
GERON,
Vt
à
natura
concoquantur:
concoctio
enim
non
motu,
sed
quiete
perficitur.
MATHETES,
Cùm
itaque
vniuersi
hu¬
mores,
vnde
morbi
excitantur,
euacuandi
sint,
cupio
ex
te
audi¬
re,
quando
singuli,
&
qua
ratione
educi
debeant?
GERON,
Doce¬
bo,
sed
breuiter.
principio
ad
aegrum
accitus
inquires
diligenter
quando
in
morbum
inciderit:
qualis
is
sit,
ex
furente
materia,
an
quieta:
acutus,
an
diuturnus:
item
num
febris
sola
affligat,
an
alte¬
ri
morbo
coniuncta:
vel
vtrum
alius
affectus
absque
febri
pror¬
sus
inuaserit:
deinde
concoctionemne
humorum
aggressa
sit
na¬
tura,
an
nullae
adhuc
eius
notae
appareant:
vel
num
concoctio¬
quidem
non
sit
expectanda,
sed
sola
tum
corporis,
tum
humo¬
rum
pręparatio
tentanda:
vel
vtrum
statim
ab
initio
citra
conco¬
ctionem
praeparationemque
humores
educi
debeant.
MATHE¬
TES,
Nunquam
ego
de
his
praeceptores
meos
in
scholis
acuratè
quicquam
docuisse
memini,
eoque
non
putaui
rem
adeò
magni
in
arte
medica
exercenda
esse
momenti.
Nunc
autem
deprehendo
neminem
rectè
cuiquam
posse
mederi,
nisi
omnia
illa,
quae
tu
mo¬
dò
recensuisti,
cognita
habcat
&
explorata.
GERON,
Rectè
sentis
mi
Mathetes.
omnes
enim
medici
nihil
hodie
frequentius
in
ore
habent,
quàm
concoctionis
nomen:
quid
autem
verè
sit,
&
quae
eius
species:
in
quibus
fieri
soleat,
&
quomodo,
vix
vnus
&
alter
nostra
aetate
memoriae
prodidit.
Id
ipsum
vbíque
reipsa
experie¬
ris,
cum
ad
aegros
vnà
cum
alijs
quibusdam
consultandi
gratia
in
uitaberis.
quamprimum
enim
digestiuas
potiones,
vt
ipsi
vo¬
cant,
ad
materiam
morbi
concoquendam
praescribunt.
MATHE¬
TES,
Quinam
ex
ueteribus
de
concoctione
aliquid
memoria
di¬
I
4
Humor
tertianae
&
quartanae
accessiones
excitans.
Humores
quieti.
Concoctio
quieti
perficitur.
Medicus
quid
Considerabit
ad
aegrum
accitus.