867
COMMENTARII SECVNDI DIALOGVS V. 215
tionibus in fauces, & grauedini vtilis est. sesquidrachmae ponde¬
re cum terebinthina pituitam abundantem sine molestia subducit.
Casia fistularis, quae Actuario fistula nigra, ab alijs siliqua Ae¬
gyptia dicitur. ex Memphi, & Alexandria Aegypti conuchitur,
non admodum crassa, pellucens, recens, grauis, farcta, & quae con¬
cussa inclusis seminibus minimè sonat. optima est crassa, grauis,
quae cùm quatitur, nihil in ea sonat: cùm autem franoitur, splen¬
det, & pulpamento nigro, seu atramentario plena est. Primo or¬
dine calefacit, & humectat: aluum commmodissimè citat: quamuis
eius vis non vltra primas venas transeat: eóque medici eam in fe¬
bribus inchoantibus, alijsque calidis morbis ante sanguinis missi
onem securissimè exhibent. Notandum autem, vt illam assump¬
tam cibus statim sequatur, ne huius loco natura ipsam ad se rapiat.
Quòd si aluus fuerit astrictior, tunc vires eius augendae sunt simili
facultate pręditis, vt oleo imygdalino, aut psyllij spissamento, aut
hyssopo, aut sero caprino. bilem vtramque, & pituitam purgat, mun¬
datque sanguinem: vrinę difficultatibus opitulatur, si cum medica
mentis ad illam ciendam efficacibus, vel in potu, vel in electuarijs as¬
sumatur. renes à calculis, sabulo expedit, praesertim cum glycirr¬
hizae decocto, vel alijs etiam medicamentis, quae vrinam promoue¬
ant: nec non frequenter deuorata calculos renasci prohibet: pectus
& fauces mulcet: eorumque inflammationes discutit: adhaec calidis
medetur febribus. MATHETES, Quibus nocere solet? GERON,
Nullis, nisi ijs, qui ventriculi imbecillitate, aut intestinorum lęui¬
tate, aut flatibus, aut vlceribus renum & vesicę laborant. MATHE¬
TES, Quae ergò illi admiscenda sunt, vt vitia eius corrigantur? GE¬
RON, Ad ventriculum imbecillem addetur paulum cinamomi,
aut mastichae, aut hierae picrae: si aluus est lubrica, rheubarbari,
aut myrobalanorum: ad flatus, feniculi, aut anisi momentum: vel
ex decocto seminum extrahatur: ad laeuitatem valet semen ber¬
beris, aut thamarindi. MATHETES, Quo pondere singulis exhibe¬
tur? GERON, Imbecillioribus drachmaeduę, vel quatuor: robusti¬
oribus autem, & adultis vncia, vel sescuncia cum zaccari momen¬
to, & glycyrrhizae, aut rheubarbari scrupulo. Praecipuè verò da¬
tur illa, sicut etiam manna pueris, & faeminis grauidis; si quando
necessitas vrgeat: nec non illis, quibus nullum aliud vehemens me¬
dicamentum conuenit: item, quos vehemens febris à reliquo¬
rum medicamentorum vsu remouet. Qui corticem nuius casiae men¬
ses prouocare praecipiunt, in magno errore versantur.
Thamarindi vocantur palmulę, non quòd, vt Clusius annota¬
uit, earum arbor illis sit similis; sed quia aliud nomen aptius non
inueniatur, & ossicula in eis conspiciantur. Mauritani per vo¬
T
Casia sistularis.
Optima.
Quibus absit &
corrigatur.
Thamarindi.