COMMENTARII
SECVNDI
DIALOGVS
VI.
299
CLYSTER
GLVTINATORIVS.
Succi
vtriusque
plantaginis,
portulacae,
singulorum
triens:
boli
armeni,
sanguinis
draconis,
amyli,
singulorum
drachma
se¬
missis:
seui
hircini,
vel
caprilli
vncia,
vel
semissis.
Mixta
in
aluum
dantur
vti
superiora.
OBSERVATIO.
Cùm
vlceri
cicatrix
nondum
obducta
fuerit,
pulueres
ex
bolo,
pastilli
inde
confecti,
terra
sigillata,
lapis
haematites,
pastil¬
li
albi
Rasis,
non
sunt
ex
vsu,
vt
qui
dolorem
potiùs
augeant:
sed
tunc
succi,
&
decocta
herbarum
superiorum
magis
conueniunt.
Nonnunquam
vngumenta
glutinatoria
liquantur,
miscenturque,
praesertim
vbi
vlcera
in
propinquo
sunt,
&
in
crassioribus
intesti
nis.
Est
cùm
lac
succorum
vice
indatur:
quia
caseosa
eius
portio
astringit,
&
glutinat.
Interdum
lutea
ouorum
ad
duriciem
cocto
rum,
in
asti
ingentibus
clysterijs
diluuntur:
neutris
autem
oleum
vt
admonui,
admiscendum.
Caeterùm
in
omnibus
clysmis
qua¬
cunque
de
causa
instituti
fuerint,
mensura
eadem
seruari
debet:
quae
in
aluo
emollienda,
vt
decoctionis
communis
colatae
vnciae
decem:
olei
communis
vnciae
tres:
casiae
fistularis,
&
hierae
picrae,
singulorum
semuncia:
mellis
rofacei
resoluti
vnciae
duae
inijcian¬
tur.
Quòd
si
ventrem
in
dysenteria
corroborare
velis,
clyster
ex
omphacini
libra,
seui
hircini
vncia,
&
duorum
ouorum
luteis
re¬
ctè
inditur.
Porrò
ad
astringendum
conferunt
decoctiones
astri¬
ctorię,
&
aqua
cui
chalybs
candens
intincta
fuerit:
vel
iuris
carnis
veruecinae
tantundem:
vel
cremoris
ordei
idem
modus,
si
abster¬
sione
opus
est:
semper
tamen
is
pro
aetatis,
sexus,
&
corporis
ra¬
tione
seruabitur.
MATHETES,
Adhibenturne
aliarum
quoque
partium
vitijs
clysteres?
GERON,
Vtique:
etiam
in
lienis
inflammatione,
ac
per
mor¬
bi
quidem
initia,
vel
augmenta,
cùm
calor
non
nimiùm
ardens
vrget,
in
hunc
modum
paratur
enema.
Mulsae
libra:
salis
drachma:
ab
inferioribus
partibus
indun¬
tur.
In
declinatione
autem.
Ordei
excorticati
pugilli
duo:
thymi,
origani,
singulo¬
rum
drachma
semissis:
enici,
corticum
capparis,
centaurei
mino¬
ris
singulorum
vnciae
duae:
coquantur
in
aqua
ad
dimidias.
Iu¬
ris
librae
mellis
sescunciam
addito:
olei
vncias
tres:
salis
drach¬
mam
semissem,
&
in
aluum
dato.
MATHETES,
Súntne
etiam
cly¬
steres
advesicae
&
vteri
affectus
adhibendi:
GERON,
Indubiè,
nam
haec
membra
magnam
cum
intestino
communionem
ha¬
bent:
quemadmodum
cum
peritonaeo,
à
quo
omnia
simul
ligan¬
c
Lac
quid
in
cly¬
steribus
agat.
Clysterum
men¬
sura
eadem
in
omnibus.
Ad
astrigendum¬
quae
conferant.
Aliarum
parti¬
um
clysteres.
Clysteres
ad
li¬
nem.