62
Libellus
¶Questio. Pater. quom cognoscam, quae est infirmitas naturalis, & quę est
qua mittitur a diuino iudicio. Solutio. Fili. potes perfecte cognoscere, cum quin
tam essentiam sibi administraueris cum competentibus, & nullum sentiet remedium?
tunc perfecte pronosticari potes ipsum ad mortem paruen ire sine fallacia: quem
fili impossibile est, si morbus euenit a natura, cum administratione quintę
essentię, vt non sentiat perfectam meliorationem.
¶Canon decimus, qui docet te remedium habere contra sperantem, vt infis
mus reducatur ad perfectam salutem.
¶Apud vniuersum orbem ille medicus reputatur esse maximus inter alios?
qui in paucos dies sciuerit curare quartanam: quum infirmitas est magnę poli¬
xitatis, & est de natura terrę: nullus est medicus, qui cum honore exeat de
cura illius. Si igitur hanc infirmitatem curare volueris infra tres vel quattu¬
or dies da patieti in potu nostram quintam essentiam: & vnge super re splenis,
& erit perfecte curatus, Item si vis vt fortius operetur, adde illi quę melancoliam
purgant, quę posuimus supra in cura demoniacorum, & administra patien¬
ti, & fortius operabitur, si addideris illi sauinam: quę est arbor, quę nascitur cir¬
ca riuos. quia proprium respectum habet ad hanc febrem, intantum quod si de succo
illius instillaueris duas vel tres guttas succi dico calidi, & mittantur in ore
infirmi: vel in aure tollit feb. illius.
¶Canon vndecimus. qui docet curam perfectam contra tertianam.
¶Tertiana febris quędam vera, quędam non vera, in cognitione autem harum fe¬
brium, quęre doctrinam quam posuimus in prędictis libris nostris, sed in cura
illarum. quamuis sit differens apud modernos effectus, nos his cum vna medi¬
cina generali remedium adhibere intendimus contra veram tertianam, quę est de
colera pura. Hanc adhibebis curam.s.quod accipias reubarbarum ad quantitatem
ponderis duorum denariorum: & adhibe nostrę quinte essentię cum vno pon¬
dere vnius denarij scamoneę purę: & dimitte stare per tres horas: & da pa¬
tienti ad quantitatem vnius nucis plene per continuationem trium dierum & erit
perfecte curatus quilibet habens istam febrem, & quia in tertiana non vera mi¬
scetur flegma, adhibe huic medicinę turbith, sene, & polipodium, & da pa¬
tienti, & curabitur perfecte sine errore, si morbus fuerit a natura missus?
hoc est quod non sit missus manu diuina propter aliquod delictum.
¶Canon duodecimus, qui te docet curam in quottidianis febribus.
¶Febris quottidiana. generatur ex corruptione flegmatis & ex abun¬
dantia eius, & ideo est vera quędam, & alia non vera, quippe causatur ex
flegmate naturali. Non vera vero causatur ex flegmate non naturali: cum
qua simul corrumpitur aliquis alius humor, quęcunque igitur sit febris ista
perfecte curatur cum nostra quinta essentia per se sola, si dederis in potu
per spacium dierum trium. Si vero addideris resquę flegma purgant quas su¬
pra in areolis inuenies, erit mirabilis affectus. Item si addideris huic quintę
essentie perse herbam que dicit mercurialis, erit medicina fortius operans.