MEDICORVM.
uel
reijci
debet.
Illa
igitur
de
qua
dicimus,
experientia,
debet
cum
scientia
concurrere
ac
coniuncta
esse:
Nam
absque
scientia
non
est,
experienta.
Etsi
enim
nonnunquam
forte
experimentum
reperia¬
tur
quod
consistat,
ac
probatum
(ut
uulgo
Medicorum
dicitur)
sit,
tamen
illud
experimentum
mediante
scientia,
ad
experientiam
du¬
ci
necesse
est,
ut
infallibile
fiat,
&
cuius
usus
frequentior
siet:
erit
enim
tunc
ista
experientia
infallibilis.
Sin
autem
absque
scientia
quo¬
que
fuerit
experientia,
tunc
amplius
ea
uti
non
licebit,
quia
non
ex¬
perientia
recta
est,
sed
experimentum
saltem
nudum,
absque
scientia.
Iam
igitur
diuiduntur
ac
discernuntur
ab
inuicem
experimentum
&
experientia,
item
experientia
&
scientia.
Quia
experimentum
ad
sortem
quasi
incidit,
incertis
sedibus
errat,
nihil
firmi
promit¬
tit,
quia
nudum.
Experientia
autem
uestita
ac
munita
est,
certitu¬
dinem
in
se
habens,
iuxta
ueras
ac
infallibiles
regulas
agit.
Scientia
uero
est
experientiae
mater,
ita
ut
absque
scientia
in
experientia
ni¬
hil
siat,
sed
sit
saltem
nudum
experimentum,
ut
exempli
gratia.
Scammonea
purgat,
experimentum
est:
Simphyto
sanantur
fracta
crura
&
alia
ossa
fracta,
item
ruptura,
est
experimentum:
Saphyrus
sanat
antracem,
experimentum
est.
Haec
quamuis
experimenta
sunt,
sunt
experientia
reperta,
tamen
necesse
est,
propter
morbo¬
rum
pluralitatem,
ut
scientia
quoque
adsit,
sciaturque,
cui
morbo
tale
experimentum,
&
in
quo
homine
adhibeatur.
Nullus
enim
morbus
reperitur,
qui
non
uel
secundum
membra.
uel
naturam
complexio¬
nemque
hominis
mutetur.
Igitur
quia
in
hoc
cautius
agendum,
&
quia
differentia
morborum,
quantitas
ac
qualitas
consideranda
est,
non
experimento
certe
utendum,
sed
scientia
quoque
adhibenda,
quae
scilicet
morbum
à
morbo
discernat
experimento,
quasi
uiam
mon¬
stret,
quo
pergere
debeat.
Et
quemadmodum
Pyrus
uel
alia
arbor
ferens
fructum,
illud
ipsum
quod
fructum
scilicet
fert,
ex
scientia
facit,
quae
à
Deo
arbori
indita
est,
&
sic
per
scientiam
flores
produ¬
cit,
folia
emittit,
deinde
Pyra
format.
Et
haec
in
arbore
scientia
mi¬
randa
quidem
est,
quamuis
nec
homo
quidem
pingere
aut
scribere
E
ij
bene