95
LABYRINTHVS
bene potest, nisi id fiat per experientiam & experimentum. Rede¬
undo tamen ad pyrum: Arbor ista, haec omnia ordine ac mirabili¬
ter faciens, per scientiam facit, istam scientiam per se & suam natu¬
ram habet à Deo acceptam scilicet. Id igitur, cum ita singulis annis
& perpetuo usque fieri uidemus, experimentum nobis patet: certum
enim credimus, quia uidemus. Scientia autem in nobis non est, ex¬
perimentum solummodo habemus, quia ita fieri hoc experimur, &
illud ipsum quòd aliter non accidit, experientia est, quae quoque in no¬
bis non est, sed in arbore. Item Scammonea purgat, & hoc facit per
scientiam purgandi, quam à Deo in sua natura habet: nouit enim
pulchrè quid & quomodo purgandum sit; talis in te quoque siat cog¬
noscendo scilicet eam; tunc experientiam tu habebis una cum sci¬
entia, experimentum tamen non habes. Sin autem proprietatem,
uirtutem, ac totam naturam eius nescias, solum hoc nosti, quid
purgat, tunc experimentum tantum habes absque scientia, & sic,
non aliter Scammoneam nosti, quàm Gallus quidam natione, lin¬
guae Germanicae ignarus, si Germanum sermonem audit, nouit qui
dem se Germanam linguam audire, qualis autem sit sermo, qua de
re, quid significet, quidue quis loquatur, id ignorat. Sic quoque in
experimento sese res habet. Oculi aliquid uident sic esse, intellectus
tamen, cur sic sit, non adest, in oculis experimentum tantum est.
non experientia. Sic igitur colligendo: Quia summus Deus pyro
caeterisque arboribus hanc tantam scientiam indidit, quanto magis
homini eam dabit, si iuxta primi libri doctrinam egregiè studuerit,
cogitabit.
Et sic uidemus, quòd scientia sit quaedam quasi influentias quae
in natura sepulta ac occultata iacet, quam nos tamen eripere & ex¬
trahere deberemus, dum enim iacet, dum occultatur, nil nobis pro¬
dest, sed quasi talentum subtus terram occultatum, perit, quod fieri
non debet, imo nihil tam arcanum, tam abditum nobis uideri debet,
quin id eruere ac cognoscere conemur. Quo igitur modo, ac pacto
ista occulta nota nobis fiunt? Id quidem Magica ars tribus partibus
distincta