469
DE MAGISTERIIS.
219
volunt leuius metallum sursum trahi, vt innatet graui. Itaque & sulphuris
sublimati vnciam inspergunt fusis, inque igni detinent donec combustum
sit sulphur.
(Necesse est hic praesciri misturam eiusque modum, maximè in quartatione.
Cognitio est vel ex praecognita artis mistura, vt in monetis vsualibus, vel consue¬
tudine venae eiusdem in qua semper vna esse deprehensum est, vel ex probatione,
in qua vtuntur collatione massae cum linea certarum acuum, vel coloritio quod
lineae satis latae in lapide ductae illinunt, perfectum metallum resistit, reliqua ero¬
duntur. Si integra maneat linea, totum purum est. Quidam in altero modo
simplex stibium capiunt. Sed id plus argenti absumit, quam cum tartaro mistum.
Cemento non potes vti, nisi cum damno argenti. Alij amalgama massae puluera¬
tae vsurpant, sed in hydrargyrum argentum item inirat.)
In argento aurato quartatione non est opus, sed duntaxat aqua regia.
Puluis auri inde residuus edulcoratur affusa calida dulci, vel coquitur in ea.
Hac remota, lauatur per frigidam. Inde exiccatus in testa paulatim, ignitur
probè, vt ex fusco vel purpureo redeat color natiuus. Quod si grana auri
relicta sint ab aqua forti, potes ea fulminare per plumbum, vel cum bora¬
ce excoquere: id quod etiam fit si calcem velis solidescere.
Si aurum, argentum & aes simul sunt, vt in numismatis aureis, & qui¬
busdam etiam natiuis massis: in fistulam redige metallum, vel scobem sub¬
tilem. Affusa aqua forti, resoluentur argentum & cuprum, aurum manet,
quod exime, vel ab eo liquorem effunde, & in vase cyprio, vel alio, iniecta
tamen lamina plumbea vel cypria, descende per aquam salsam; & seque stra¬
bitur argentum. Restantem liquorem in aliud vas immitte, & vel destilla
vel diuapora. In fundo erit cuprum cum sale, quod in reductione cupri pe¬
rit. Quod si cum argento desideret etiam cuprum, reduc vtrumque simul,
massam cementa cum sulphure, & sale, & cuprum exit manente argento.
Cementum elue, & cupri puluerem inuenies, quanquam fortè diminu¬
tum ob fugacitatem. Si tantillum est cuprum vt parui sit momenti, pote¬
ris argenteam aquam (solutionem illam) destillare, & calcem per plumbum
reducere, & fulminare. Tunc enim cuprum perit. Ita si monetae mistae
cemententur cum sulphure & sale, argentum & cuprum educitur, ipsa mo¬
neta integra & illaesa etiam signatura manente, licet fiat leuior. Argentum
verò & cuprum reducuntur ex cemento.
(Hac ratione deprehendes furta aurificum illaesa poculi aurei forma. Si
nim pedem suum excesserint, leuius iusto euadet, sin minus, leuius quidem, sed ad
pedis mensuram.)
Idem modus est segregandi aurum à cupro minore. Nam aqua regia
facilè cuprum consumit, sicut & cementum.
Quod si in magna cupri quantitate sit aurum minus, seu solum, seu
cum argento, excoquitur cuprum cum plumbo multo, fiuntque placentae;
quae
gg 3